İklim krizi: Deniz seviyesinin yükselmesi İngiltere’de 200 bin evi tehdit ediyor

Mark Dodds İngiltere’nin Norfolk bölgesindeki Happisburgh’u müdafaa planlarından vazgeçildi

Bilim insanları, iklim krizinin tesirleri yüzünden 2050 yılına kadar deniz düzeylerinin yükselmesinin kaçınılmaz olduğunu söylüyor. Yeni bir araştırmaya nazaran ise İngiltere’de deniz düzeyinin yükselmesi nedeniyle tehlike altında olan 200 bin konut kurtarılamayabilir.

Okyanus ve Kıyı İdaresi isimli mecmuada yayımlanan çalışma, tehdit altındaki bölgelerin kurtarılması için ne çeşit tedbirlerin gerekli olduğunu inceliyor ve bu tarafta oluşturulan hareket planlarını kıymetlendiriyor.

Araştırmacılar, İngiltere’deki kıyıların üçte birinin yükselen deniz düzeyleri yüzünden tehlike altında olduğunu belirtiyor.

Sel ve kıyı erozyonu riskleri uzmanı ve bu araştırmanın müellifi olan Paul Sayers, bu süreçte sıkıntı kararların alınması gerekeceğine dikkat çekiyor, “kıyıların tamamını kurtarmanın mümkün olmayacağını” söylüyor.

Sayers, “Bazı bölgeleri müdafaayı, kimilerini da bırakmayı tercih edeceğiz. Buralardaki insanlara nasıl takviye olacağımız konusunda çok dürüst ve açık tartışmalara yer vermemiz gerekiyor” diyor.

NERELER KORUNACAK?

Yükselen deniz düzeyleri kıyılarda ve ırmak ağızlarında sel tehlikesi oluşturuyor.

Aynı vakitte denizdeki istikrarın bozulması daha şiddetli dalga hareketlerine yol açıyor ve kıyı erozyonu meydana gelebiliyor.

Sayer’in çalışması, İngiltere’nin güneybatısı, kuzeybatısı ve doğusunun haritasını çıkarıyor, hangi bölgelerin sel tehlikesi ile karşı karşıya kalacağını tespit ediyor ve tehdit altında olan fakat muhafaza planının çok yüksek maliyetli olacağı yahut teknik olarak mümkün olmayacağı noktaları inceliyor.

Araştırmada birinci etapta en düzgün mümkünlük bedellendiriliyor. Bu senaryoda iklim krizi yüzünden hava sıcaklığının artışı 2050 yılına kadar 2 derecede hudutlu kalıyor. Sayer, bu durumda bile 2100 yılına kadar İngiltere’de 160 bin konutun yerinin değiştirilmesi gerektiğini, 30-35 bin konutun daha risk kategorisine gireceğini belirtiyor.

BBC’ye konuşan Sayers, “Şimdiki iklim krizi bütçesine ve siyasetlerine bakarsak herkesi müdafaaya yetecek kadar para olmayacak” diyor.

HAPPİSBURGH İKİLEMİ

İngiltere’nin doğusundaki eski Anglo Sakson kasabası olan Happisburgh’a deniz düzeyinin yükselmesine karşı rastgele bir bütçe ayrılması öngörülmüyor.

İklim krizinin tesiriyle kasabanın kıyıları şimdiden süratle yok oluyor.

Jonah Fisher Bryony Nierop-Reading daha evvel de kıyı erozyonu yüzünden taşınmak zorunda kalmıştı

Happisburghlu Bryony Nierop-Reading, konutunu 2013 yılında kıyı erozyonu yüzünden kaybetti ve taşınmak zorunda kaldı.

Bugünlerde Bryony’nin sokağındaki konutları korumak için bir güvenlik bariyeri bulunuyor.

77 yaşındaki Bryony, altı aydır kıyıdaki değişimi takip ediyor, Aralık 2021’de kıyıya sekiz metre uzaklıkta duran güvenlik bariyerinin artık yalnızca 3.4 metre ötede olduğunu söylüyor.

Happisburgh’un müdafaa altına alınmamasına Bryony ve başka kasabalılar elbette sıcak bakmıyor, kimi yerlerin önceliklendirilmesini hakikat bulmuyor.

Bryony, Happisburgh’un biraz kuzeyinde bulunan bir doğal gaz santralini kıyı erozyonundan korumak için 20 milyon sterlinlik yatırım yapıldığına dikkat çekiyor.

“DENİZ, BORİS JOHNSON’DAN BİLE GÜÇLÜ”

Öte yandan Happisburgh’da Bryony ile tıpkı fikirde olmayanlar da var.

Jonah Fisher Happisburgh’da yaşayan Malcolm Kerby

Happisburgh Kıyı Aksiyon Kümesi’nin kurucularından Malcolm Kirby, “Deniz çok güçlü. Boris Johnson’dan bile güçlü” diyor.

81 yaşındaki Malcolm, 20 yıldır Happisburgh’da yaşanan erozyon sıkıntısıyla uğraş ediyor. Malcolm, kıyılarda bulunan ve tehlike altında olan konutlarda yaşayanların devlet takviyesiyle kasabanın iç kısımlarına yahut öteki bölgelere taşınması gerektiğini savunuyor.

Malcolm, “Önümüzde iki seçenek var. Ya uzun bir müddet boyunca kıyıyı korumak için milyarlar harcamak, ya da iklim krizi ve yükselen deniz tehdidini kabul edip olumsuz tesirleriyle baş etmek ve insanlara bu süreçte takviye olmak için gayret etmek gerekiyor” diyor.

PİLOT PROJE

Happisburgh’da yaşananlar, İngiltere’nin geri kalanı için de yeterli bir referans noktası oluyor.

Bazı tehlike altındaki bölgelerde insanların inançlı yerlere taşınmasına takviye olmak için pilot projeler ve hareket planları geliştiriyor, devlet bu programlara finansal dayanak sağlıyor.

Happisburgh’da işletme sahibi olan Clive Stockton, kasabasının yavaş yavaş parçalanarak denize döküleceği kanısının bir karabasan üzere olduğunu söylüyor.

Clive, kıyı erozyonunu yavaşlatmak için birtakım tedbirlerin alınması gerektiğini düşünüyor, denizin konutları yutmasının beklenemeyeceğini söylüyor.

Clive, “İklim krizi tüm insanların sorumluluğu. Neden kıyılarda yaşayan beşerler bunun bedelini ödesin?” diyor.